In opdracht van de provincie Zuid-Holland en de hoogheemraadschappen Rijnland en Delfland is ARCADIS betrokken bij de planstudies Versterking zwakke schakel Noordwijk en Scheveningen. Beide kustvakken zijn aangewezen als prioritaire zwakke schakels. Deze kustvakken moeten naar verwachting tussen nu en tweehonderd jaar worden versterkt om het achterland voldoende te blijven beschermen.
In het vervolg op de Strategische Visie Hollandse Kust 2050 werkt ARCADIS samen met Alkyon aan de planstudies Versterking zwakke schakel Noordwijk en Scheveningen. Doel van deze planstudies is het vaststellen van een uitvoeringsplan voor het versterken van de zwakke schakels. De plannen richten zich op de kustveiligheid van het achterland (voldoen aan de wettelijke norm), het beheersen van de risico’s in de afslagzone en het versterken van de ruimtelijke kwaliteit van beide badplaatsen.
Diverse partijen zijn bij de planstudies betrokken. Behalve de opdrachtgevers zijn dit Rijkswaterstaat directie Zuid-Holland en de gemeenten Noordwijk en Den Haag. ARCADIS en Alkyon zorgen naast project- en procesmanagement voor alle benodigde producten zoals m.e.r.-documenten, verbeteringsplan en achtergronddocumenten, onderzoeken, tekeningen, vergunningaanvraag en kostenramingen.
Visie en aanpak
In beide projecten is zeer uiteenlopende specialistische kennis ingebracht in integrale planstudies. De vakgebieden lopen uiteen van kustmorfologie en hydraulica tot stedenbouw- en landschapskunde en ecologie. Ook zijn specifieke waterkeringskennis, m.e.r.- kennis en procesmanagement van belang.
De eerste fase van de planstudie omvat het op een rij zetten van de mogelijke veiligheidsalternatieven en het inperken (‘trechteren’) van het aantal alternatieven. Bij deze fase horen de volgende producten: aanmeldingsnotitie voor m.e.r.-beoordeling, een startnotitie en een nota van beantwoording waarin de inspraakreacties zijn verwerkt. In deze projecten draait het niet alleen om het versterken van de zeewering waardoor de veiligheid van het achterland wordt gewaarborgd. Het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit van beide plaatsen is een zeer belangrijk uitgangspunt voor de keuze van de uiteindelijke versterkingsmaatregel. Voor Scheveningen is bijvoorbeeld een versterkingsmaatregel in beeld die past in de visie van de gemeente Den Haag. Deze gemeente heeft de Spaanse architect Morales gevraagd een ontwerpvisie te maken voor de boulevard waarbij de Spaanse stad Barcelona als voorbeeld dient.
Kansrijke alternatieven
De tweede fase bestaat uit het meer in detail uitwerken van kansrijke alternatieven. Niet alleen technisch, maar ook kijkend naar de gevolgen van de alternatieven op de omgeving. Bij deze fase horen de producten projectnota en verbeteringsplan. Uiteindelijk resulteert de planstudie in een voorkeursalternatief dat de basis is voor een verbeteringsplan conform de Wet op de waterkering.
Voor beide projecten bestaat het voorkeursalternatief uit een ondergrondse harde constructie in combinatie met een zeewaarts gelegen zandaanvulling. In Noordwijk komt de harde constructie onder een nieuw aan te leggen duin. Hierdoor schuift het strand op. De harde constructie in Scheveningen komt onder de te vernieuwen boulevard, verder wordt hier gebruik gemaakt van strandophoging en een onderwateroeversuppletie.
Kritische succesfactoren
Het proces om te komen tot een definitieve maatregel is geen makkelijke weg, gezien de vele belangen die spelen in beide badplaatsen. Het is echter geen onmogelijke opgave. Belangrijke aspecten in het integreren van belangen zijn het combineren en visualiseren van de uitgangspunten, het op een zorgvuldige manier trechteren van alternatieven (van veel naar één, van grof naar fijn), het veelvuldig en helder communiceren met alle belanghebbenden en het benoemen van de mogelijkheden maar ook van de onmogelijkheden.
Verder zijn een stevige voorbereiding en een strakke procesregie nodig. Ook de intentie om daadwerkelijk te komen tot een gezamenlijk standpunt speelt een rol. Als al deze ingrediënten aanwezig zijn, komt er een pakket definitieve maatregelen met voldoende draagvlak van de betrokken instanties en belanghebbenden.